२ मार्च दिनविशेष

लेखन: | प्रकाशन: संपादक मंडळ | २ मार्च २०१८
२ मार्च दिनविशेष | March 2 in History
डॉ. काशिनाथ घाणेकर. छायाचित्र: मराठीमाती डॉट कॉम आर्काईव्ह

डॉ. काशिनाथ घाणेकर - (१९४० - २ मार्च १९८६)डॉ.काशीनाथ घाणेकर यांचे मराठी रंगभूमी आणि मराठी चित्रपट सृष्टीत अतुलनीय योगदान होते. मराठी शीवाय त्यांनी ‘अभिलाशा’ सारख्या हिंदी चित्रपटांत देखील उतम अभिनय केला आहे. डॉ.काशीनाथ घाणेकर हे व्यवसायाने दंत शल्यचिकित्सक होते. नाटककार वसंत कानेटकर यांनी लिहिलेल्या ‘रायगढला जेव्हा जाग येते’ या नाटकातील संभाजी महाराजाच्या भूमिकेने ते एक लोकप्रिय अभिनेते झाले. येथे ओशाळला मृत्यू, अश्रूंची झाली फुले, गारंबीचा बापू, तुझे आहे तुजपाशी, मधुमंजरी इत्यादी नाटकांत त्यांनी अभिनय केले.

जागतिक दिवस


  • स्वांतत्र्य दिन: मोरोक्को.
  • स्वांतत्र्य दिन: टेक्सास.

ठळक घटना/घडामोडी


  • १७९१: पॅरिसमध्ये सेमाफोर यंत्राचे प्रथमतः प्रात्यक्षिक.
  • १८३६: टेक्सासच्या प्रजासत्ताकने स्वतःला मेक्सिको पासून स्वतंत्र जाहीर केले.
  • १८५५: अलेक्झांडर दुसरा रशियाच्या झारपदी.
  • १८६१: झार अलेक्झांडर दुसर्‍याने रशियातील गुलामगिरी बंद केली.
  • १८७७: राष्ट्राध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत प्रतिस्पर्धी सॅम्युएल जे. टिल्डनला मताधिक्य असूनही अमेरिकन काँग्रेसने रदरफोर्ड बी. हेसला अध्यक्षपदी बसवले.
  • १८८८: कॉँन्स्टेन्टिनोपलचा करार स्वीकृत. ईजिप्तने युद्ध वा शांतिकालात सुएझ कालव्यातून जहाजांना सुखरूप जाउ देण्याची हमी दिली.
  • १९१७: रशियात झार निकोलस दुसर्‍याने पदत्याग केला. त्याचा भाउ मायकेल झारपदी.
  • १९३९: पायस बारावा पोपपदी.
  • १९४३: दुसरे महायुद्ध- बिस्मार्कच्या समुद्रातील लढाई.
  • १९४६: हो चि मिन्ह व्हियेतनामच्या अध्यक्षपदी.
  • १९४९: कॅप्टन जेम्स गॅलाघरने विमानातून विनाथांबा पृथ्वी प्रदक्षिणा पूर्ण केली.
  • १९५५: कंबोडियाच्या राजा नोरोदोम सिहानुकने पदत्याग केला.त्याचे वडील नोरोदोम सुरामारित राजेपदी.
  • १९५६: मोरोक्कोला फ्रांसपासून स्वातंत्र्य.
  • १९६२: म्यानमारमध्ये लश्करी उठाव.
  • १९६९: फ्रांसच्या तुलु शहरात स्वनातीत प्रवासी विमान कॉँकॉर्डची पहिली चाचणी.
  • १९६९: उस्सुरी नदीच्या काठी चीन व सोवियेत संघाच्या सैन्यात चकमक.
  • १९७०: र्‍होडेशिया प्रजासत्ताक झाले.
  • १९७२: अमेरिकेचे ‘पायोनिअर-१०’ यानाचे गुरुच्या दिशेने उड्डाण झाले.
  • १९९१: पहिले अखाती युद्ध- रमैलाची लढाई.
  • १९९२: उझबेकिस्तान व मोल्डाव्हियाचा संयुक्त राष्ट्रांमध्ये प्रवेश.
  • १९९५: बारिंग्ज बँकच्या घोटाळ्यात निक लीसमला अटक.
  • १९९६: जॉन हॉवर्ड ऑस्ट्रेलियाच्या पंतप्रधानपदी.
  • १९९८: गॅलेलिओ अंतराळनिरीक्षकाने पाठवलेल्या माहितीवरून निश्चित झाले की गुरूच्या उपग्रह युरोपा वर बर्फाच्या आवरणाखाली समुद्र आहे.
  • २००४: इराकवरील अमेरिकन आक्रमण- अल कायदाने अशुराचा मुहुर्त साधून १७० व्यक्तिंची हत्या केली. ५०० जखमी.
  • २००४: संयुक्त राष्ट्रांचा शस्त्रनिरीक्षण संघाने ने जाहीर केले की १९९४ नंतर इराककडे अतिविनाशकारी शस्त्रास्त्रे नव्हती.
  • २००६: पाकिस्तानच्या कराची शहरात बॉम्बस्फोट. अमेरिकन राजदूतासह ५ ठार, ५० जखमी.

जन्म/वाढदिवस


  • १३१६: रॉबर्ट दुसरा, स्कॉटलंडचा राजा.
  • १४५९: पोप एड्रियान सहावा.
  • १६३०: छत्रपती राजाराम महाराज.
  • १७९३: सॅम ह्युस्टन, टेक्सासच्या प्रजासत्ताकचा राष्ट्राध्यक्ष.
  • १८१०: पोप लिओ तेरावा.
  • १८५५: एडमुंड पीट, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
  • १८७६: पोप पायस बारावा.
  • १९१२: चुड लँग्टन, दक्षिण आफ्रिकेचा क्रिकेट खेळाडू.
  • १९२३: डॉन टेलर, न्यू झीलँडचा क्रिकेट खेळाडू.
  • १९३१: मिखाईल गोर्बाचेव्ह, सोवियेत संघाचा राष्ट्राध्यक्ष.
  • १९३७: अब्देलअझीझ बुटेफ्लिका, अल्जीरियाचा राष्ट्राध्यक्ष.
  • १९५७: स्टु गिलेस्पी, न्यू झीलँडचा क्रिकेट खेळाडू.
  • १९६२: जॉन बॉन जोव्ही, अमेरिकन रॉक संगीतकार.
  • १९७७: अँड्रु स्ट्रॉस, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
  • १९७९: दर्शना गमागे, श्रीलंकेचा क्रिकेट खेळाडू.
  • १९७९: जिम ट्राउटन, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
  • १९७९: मार्क व्हर्मुलेन, झिम्बाब्वेचा क्रिकेट खेळाडू.

मृत्यू/पुण्यतिथी/स्मृतीदिन


  • १७३०: पोप बेनेडिक्ट तेरावा.
  • १७९१: जॉन वेस्ली, मेथोडिस्ट चर्चचा स्थापक.
  • १८३५: फ्रांसिस दुसरा, पवित्र रोमन सम्राट.
  • १९२१: निकोलस पहिला, मॉँटेनिग्रोचा राजा.
  • १९३०: डी.एच. लॉरेन्स, इंग्लिश लेखक.
  • १९४९: सरोजिनी नायडू, सुप्रसिध्द कवयित्री, संयुक्त प्रांताच्या पहिल्या स्त्री गव्हर्नर.
  • १९८६: डॉ. काशिनाथ घाणेकर, मराठी रंगभूमी आणि चित्रपट अभिनेते.